Moldova, money and migration - By David Nibladze, Radio Hereti - Georgia. Moldova 28/05/10

Moldova, money and migration

Moldova belongs to those small countries, which have recently been released from the Post Soviet Union. Like Georgia, Moldova had also to cope with complicated economical problems. However there are still unsolved problems. Russia’s dependence towards Moldova is well-known for most of Georgians: Self-proclaimed republics, the prohibition of wine, fruit and vegetables import, double price on natural gas. The situation became more complicated in 2006, when the most of the factories were located in occupied Transnistrian territory.

In 2001-2007 the increase of State investments have been noticed. The world crisis in 2009 had extremely reduced the above mentioned index twice in comparison with previous year. The same can be said about the gross domestic productions. According to Moldova World Bank information in 2009, GDP was reduced to 7 %, however this index was approached with optimism, and people consider it to be increased to 3 % in 2010. The same approach exists towards inflation and people consider it to be reduced from 13 to 8 %.

According to World Bank’s information, the country’s GDP-17 % belongs to the agricultural sphere, 22%- production and other 61 % comes on service.

Moldavian problems were not unnoticed for the international organizations. EU pays much attention towards this country as well as towards Georgia and is actively working for emigration problem.

Emigration, this is the theme, which for many years was problematic for Moldova. According to the world statistics, after Tonga and Haiti, Moldova comes on the third position with the transferred money from emigrants. In the list of Eastern Europe and Post Soviet Union countries, it takes first place in GDP according to this sum of money. As for Georgia, it takes 7^th place.

In spite of emigration problems, it’s hard to confess that domestic demands increase depend on expenditure of that money, which is sent by emigrants for their family members. The statistics of Migration’s international organization is also very interesting. According to this statistics, emigrant remittances are increased annually to 5% in GDP index. Its index in 2009 was 35 %.

Moldova governmental representatives are not afraid of this index and they make following comment: “It’s impossible that all of them return back to their homes together, this is very complicated and long-term procedure. Besides, we are increasing our production and creating working places. These are those reasons, after which they will return back to their homes.”

It is remarkable that the quantity of import exceeds 3 times to export. The basic importers of the country are the Ukraine, Russia and Romania. The half of the export comes on Morocco.

Another problem in Moldova, this is border controlling of products with the side of import-export. In order to solve the above mentioned problem, EU has worked out special border mission-the strictest control on the Ukrainian border line.

It’s hard to say how well Moldavian Authority will cope with economical crisis in conditions of conflicts and emigration, however the way towards Europe is too complicated for this country as well as for Georgia.

Attachments:

davit nibladze.docx, 17 KB

Replies to This Discussion

Permalink Reply by Davit Nibladze on May 28, 2010 at 15:01

მოლდოვეთის მთავარი ეკონომიკური გამოწვევები

მოლდოვეთი იმ პატარა ქვეყანათა რიცხვს მიეკუთვნება, რომლებიც ყოფილი საბჭოთა კავშირის კლანჭებს სულ რამდენიმე წელია ჩამოეხსნა. ისევე როგორც საქართველოს, მოლდოვეთსაც რთული ეკონომიკური სირთულეების გადალახვა მოუწია; თუმცა ბევრი მათგანი დღესაც პრობლემად რჩება. რუსეთის მიდგომა მოლდოვეთისადმი ბევრი ქართველისთვის კარგად ნაცნობი იქნება: თვითაღიარებული რესპუბლიკები, ღვინის, ხილისა და ბოსტნეულის იმპორტის აკრძალვა და გაორმაგებული ფასი ბუნებრივ გაზზე. სიტუაცია განსაკუთრებით 2006 წელს გართულდა, როდესაც ბევრი საწარმო ოკუპირებული დნესტრისპირეთის ტერიტორიაზე აღმოჩნდა.
2001-2007 წწ სახელმწიფო ინვესტიციების სუსტი, თუმცა ეტაპობტრივი ზრდა შეინიშნებოდა. 2009 წელს მსოფლიო კრიზისმა აღნიშნული მაჩვენებელი წინა წელთან შედარებით, თითქმის ორჯერ შეამცირა. იგივე შეიძლება ითქვას მთლიან შიდა პროდუქტზე. 2009 წელს მოლდოვას ეროვნულის ბანკის ინფორმაციით, GDP 7 %-ით შემცირდა, თუმცა ამ მაჩვენებელს ოპტიმისტურად უდგებიან და 2010 წელს მის 3%-იან ზრდას ვარაუდობენ. ასეთივე მიდგომა არსებობს ინფლაციასთან მიმართებაში და მის 13 დან -8 %-მდე შემცირებას ვარაუდობენ.
ეროვნული ბანკის მონაცემებით, ქვეყნის GDP –ის 17%-ს სასოფლო სამეურნეო სფერო წარმოადგენს. 22%-ს შეადგენს წარმოება, დანარჩენი 61% კი მომსახურებაზე მოდის.
საერთაშორისო ორგანიზაცციებისთვის მოლდოვას პრობლემები შეუმჩნეველი არ დარჩენილა. ამ ქვეყანას ისევე როგორც საქართველოს, ევროკავშირი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს და აქტიურად მუშაობს ისეთ საკითხზე, როგორიცაა ემიგრაცია. ემიგრაცია ის თემაა, რომელიც მოლდოვასთვის წლების განმავლობაში მწვავე პრობლემას წარმოადგენს. მსოფლიო სტატისტიკით, ემიგრანტების მიერ ქვეყანაში გამოგზავნილი თანხების მიხედვით, ტონგასა და ჰაიტის შემდეგ მოლდოვეთი მესამე პოზიციაზე იმყოფება. აღმოსავლეთ ევროპისა და ყოფილი საბჭოთა ქვეყნების ჩამონათვალში კი ამ თანხების წილის მიხევით GDP –ში პირველი პოზიცია უკავია. ამავე რეიტინგებში საქართველო მეშვიდე პოზიციაზე იმყოფება.
მიუხედავად ემიგრაციის პრობლემატიკისა, ძნელია არ აღიარო, რომ შიდა მოთხოვნის ზრდა სწორედ იმ თანხების ხარჯზე ხდება, რომელსაც ემიგრანტები ოჯახის წევრებს უგზავნიან. საინტერესოა ასევე მიგრაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის სტატისტიკა, რომლის მიხედვითაც, ემიგრანტების მიერ გამოგზავნილი თანხების წილი GDP –ის მაჩვენებელში ყოველწლიურად 5%-ით იზრდება. მისი მაჩვენებელი 2009 წლისთვის 35%-ს შეადგენს.
ამ მაჩვენებლის მოლდოვას ხელისუფლების წარმომადგენლებს არ ეშინიათ და შემდეგ კომენტარს აკეთებენ: “შეუძლებელია ყველა მათგანი ერთად დაბრუნდეს ქვეყანაში, ეს რთული და გრძელვადიანი პროცედურაა. ამას გარდა, ჩვენ ვზრდით წარმოებას და ვქმნით სამუშაო ადგილებს. ესაა ის მიზეზები, რის გამოც ისინი დაბრუნდებიან სამშობლოში”.
აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ იმპორტის რაოდენობა 3-ჯერ აღემატება ექსპორტს. ქვეყნის ძირითადი იმპორტიორები უკრაინა, რუსეთი და რუმინეთი არიან. ექსპორტის თითქმის ნახევარი კი მაროკოზე მოდის.
კიდევ ერთი პრობლემა მოლდოვეთისთვის საქონლის იმპორტ-ექსორტის კუთხით სასაზღვრო კონტროლია. აღნიშნული პრობლემის მოსაგვარებლად ევროკავშირმა სპეციალური სასაზღვრო მისია შეიმუშავა. მოლდოვა – უკრაინის საზღვარზე ახლა მკაცრი კონტროლია.
რამდენად კარგად შეძლებს მოლდოვეთის ხელისუფლება ეკონომიკური კრიზის დაძლევას კონფლიქტების და ემიგრაციის პირობებში ძნელი სათქმელია, თუმცა ისევე როგორც საქართველოსთვის, ევროპისკენ გზა რთულია.

Permalink Reply by David Quin on May 28, 2010 at 15:46

Script of radio analysis piece, filed, emailed to Georgia and aired on edit completion day during session 28/05/10

Permalink Reply by Ramaz Samkharadze on June 13, 2010 at 21:27

datuuun, kochag, magariaaaaaaaaaaaaaa :)

Davit Nibladze said:

მოლდოვეთის მთავარი ეკონომიკური გამოწვევები

მოლდოვეთი იმ პატარა ქვეყანათა რიცხვს მიეკუთვნება, რომლებიც ყოფილი საბჭოთა კავშირის კლანჭებს სულ რამდენიმე წელია ჩამოეხსნა. ისევე როგორც საქართველოს, მოლდოვეთსაც რთული ეკონომიკური სირთულეების გადალახვა მოუწია; თუმცა ბევრი მათგანი დღესაც პრობლემად რჩება. რუსეთის მიდგომა მოლდოვეთისადმი ბევრი ქართველისთვის კარგად ნაცნობი იქნება: თვითაღიარებული რესპუბლიკები, ღვინის, ხილისა და ბოსტნეულის იმპორტის აკრძალვა და გაორმაგებული ფასი ბუნებრივ გაზზე. სიტუაცია განსაკუთრებით 2006 წელს გართულდა, როდესაც ბევრი საწარმო ოკუპირებული დნესტრისპირეთის ტერიტორიაზე აღმოჩნდა.
2001-2007 წწ სახელმწიფო ინვესტიციების სუსტი, თუმცა ეტაპობტრივი ზრდა შეინიშნებოდა. 2009 წელს მსოფლიო კრიზისმა აღნიშნული მაჩვენებელი წინა წელთან შედარებით, თითქმის ორჯერ შეამცირა. იგივე შეიძლება ითქვას მთლიან შიდა პროდუქტზე. 2009 წელს მოლდოვას ეროვნულის ბანკის ინფორმაციით, GDP 7 %-ით შემცირდა, თუმცა ამ მაჩვენებელს ოპტიმისტურად უდგებიან და 2010 წელს მის 3%-იან ზრდას ვარაუდობენ. ასეთივე მიდგომა არსებობს ინფლაციასთან მიმართებაში და მის 13 დან -8 %-მდე შემცირებას ვარაუდობენ.
ეროვნული ბანკის მონაცემებით, ქვეყნის GDP –ის 17%-ს სასოფლო სამეურნეო სფერო წარმოადგენს. 22%-ს შეადგენს წარმოება, დანარჩენი 61% კი მომსახურებაზე მოდის.
საერთაშორისო ორგანიზაცციებისთვის მოლდოვას პრობლემები შეუმჩნეველი არ დარჩენილა. ამ ქვეყანას ისევე როგორც საქართველოს, ევროკავშირი განსაკუთრებულ ყურადღებას უთმობს და აქტიურად მუშაობს ისეთ საკითხზე, როგორიცაა ემიგრაცია. ემიგრაცია ის თემაა, რომელიც მოლდოვასთვის წლების განმავლობაში მწვავე პრობლემას წარმოადგენს. მსოფლიო სტატისტიკით, ემიგრანტების მიერ ქვეყანაში გამოგზავნილი თანხების მიხედვით, ტონგასა და ჰაიტის შემდეგ მოლდოვეთი მესამე პოზიციაზე იმყოფება. აღმოსავლეთ ევროპისა და ყოფილი საბჭოთა ქვეყნების ჩამონათვალში კი ამ თანხების წილის მიხევით GDP –ში პირველი პოზიცია უკავია. ამავე რეიტინგებში საქართველო მეშვიდე პოზიციაზე იმყოფება.
მიუხედავად ემიგრაციის პრობლემატიკისა, ძნელია არ აღიარო, რომ შიდა მოთხოვნის ზრდა სწორედ იმ თანხების ხარჯზე ხდება, რომელსაც ემიგრანტები ოჯახის წევრებს უგზავნიან. საინტერესოა ასევე მიგრაციის საერთაშორისო ორგანიზაციის სტატისტიკა, რომლის მიხედვითაც, ემიგრანტების მიერ გამოგზავნილი თანხების წილი GDP –ის მაჩვენებელში ყოველწლიურად 5%-ით იზრდება. მისი მაჩვენებელი 2009 წლისთვის 35%-ს შეადგენს.
ამ მაჩვენებლის მოლდოვას ხელისუფლების წარმომადგენლებს არ ეშინიათ და შემდეგ კომენტარს აკეთებენ: “შეუძლებელია ყველა მათგანი ერთად დაბრუნდეს ქვეყანაში, ეს რთული და გრძელვადიანი პროცედურაა. ამას გარდა, ჩვენ ვზრდით წარმოებას და ვქმნით სამუშაო ადგილებს. ესაა ის მიზეზები, რის გამოც ისინი დაბრუნდებიან სამშობლოში”.
აღსანიშნავია ის ფაქტიც, რომ იმპორტის რაოდენობა 3-ჯერ აღემატება ექსპორტს. ქვეყნის ძირითადი იმპორტიორები უკრაინა, რუსეთი და რუმინეთი არიან. ექსპორტის თითქმის ნახევარი კი მაროკოზე მოდის.
კიდევ ერთი პრობლემა მოლდოვეთისთვის საქონლის იმპორტ-ექსორტის კუთხით სასაზღვრო კონტროლია. აღნიშნული პრობლემის მოსაგვარებლად ევროკავშირმა სპეციალური სასაზღვრო მისია შეიმუშავა. მოლდოვა – უკრაინის საზღვარზე ახლა მკაცრი კონტროლია.
რამდენად კარგად შეძლებს მოლდოვეთის ხელისუფლება ეკონომიკური კრიზის დაძლევას კონფლიქტების და ემიგრაციის პირობებში ძნელი სათქმელია, თუმცა ისევე როგორც საქართველოსთვის, ევროპისკენ გზა რთულია.